Part of the
4TU.
History of Technology
4TU.
History of Technology
Close

4TU Federation

+31(0)6  1423 7775

coordinator@4tu.nl

Website: 4TU.nl

Dijksterhuis Lezing 2026 Andreas Weber

dinsdag, 10 november 2026
Op donderdag 19 november 2026 vindt aan de Universiteit Twente de Dijksterhuislezing plaats, georganiseerd door de Stichting Academisch Erfgoed en de UT. De middag gaat over digitaal erfgoedonderzoek. Hij begint met een panelgesprek met onderzoekers van de UT en sluit af met de lezing van dr. Andreas Weber: De mechanisering van het verleden: wetenschappelijk erfgoed in een tijd van AI.

De mechanisering van het verleden: wetenschappelijk erfgoed in een tijd van AI

Opgezette dieren, botanische tekeningen, handgeschreven aantekeningen: wat ooit alleen in depots en archieven te zien was, is nu als data beschikbaar. Nederlandse erfgoedcollecties zijn in hoog tempo gedigitaliseerd, en via zoekportalen en chatbots hebben gebruikers toegang tot petabytes aan scans en metadata over de herkomst, de makers en het gebruik van objecten. AI wordt steeds vaker ingezet om die collecties doorzoekbaar te maken.

Maar wat betekent dat voor ons begrip van het verleden? Levert AI werkelijk nieuwe inzichten op? Of versterkt zelflerende technologie juist de interpretatiekaders en blinde vlekken die al in de geschiedschrijving zitten? Ruim zeventig jaar nadat Dijksterhuis De mechanisering van het wereldbeeld schreef, onderzoekt Andreas Weber aan de hand van concrete voorbeelden wat de inzet van AI bij de analyse van wetenschappelijk erfgoed werkelijk betekent. Hij sluit af met een reflectie en aanbevelingen voor het toekomstige gebruik van AI in het veld.

Weber is universitair hoofddocent aan de Universiteit Twente en de Rijksuniversiteit Groningen. Hij onderzoekt wetenschappelijke collecties, hun herkomst en hun betekenis voor hedendaagse vraagstukken zoals klimaatverandering en biodiversiteitsverlies. Hij leidt het HAICu-project, waarin erfgoedprofessionals, digital humanities-onderzoekers en AI-onderzoekers samenwerken om erfgoedcollecties in heel Nederland met AI toegankelijk te maken. Als lid van de stuurgroep van het 4TU.History of Technology Center zet hij zich ervoor in dat ook aan technische universiteiten het historische langetermijnperspectief een plaats houdt in onderwijs en onderzoek. Meer over zijn werk en publicaties vind je op zijn UT-pagina.

Programma

14.15–15.00 Inloop

15.00–15.10 Welkomstwoord

15.10–15.55 Panelgesprek over digitaal erfgoedonderzoek aan de UT

15.55–16.15 Pauze

16.15–17.30 Dijksterhuislezing 2026 door dr. Andreas Weber

17.30–18.00 Borrel

Locatie

Universiteit Twente
Vrijhof
Agora theater
De Veldmaat 5
7522 NM
Enschede

Meer informatie

Meer informatie en een link naar het aanmeldformulier is hier te vinden.